Από τη ΛΕΝΑ
ΠΑΓΩΝΗ
«Το
1959 στον πρώτο φωτισμό της Ακρόπολης ο Αντρέ Μαλρό είχε μιλήσει για φόρο τιμής
που κατέθετε ολόκληρη η ανθρωπότητα στην Ελλάδα. Το ανανεώνω σήμερα... Η
ομορφιά της Ελλάδας μάς μαγεύει...».
Είναι λόγια που μάγεψαν κι εμάς, είχαμε τόσο καιρό και τόση
ανάγκη να ακούσουμε καλές κουβέντες για την Ελλάδα...
Και τα είπε ένας επιφανής, ένας εκλεκτός ξένος. Ο 80χρονος
Γάλλος Gabriel de Broglie, ο «Καγκελάριος του Ινστιτούτου της Γαλλίας», που
είναι ο ανώτατος τίτλος στον κορυφαίο θεσμό της γαλλικής διανόησης. Ηρθε στην
Αθήνα για τους «Διαλόγους των Αθηνών», που οργάνωσε το Ιδρυμα Ωνάση.
Και με έναν ύμνο για την Ελλάδα, την κλασική, την αρχαία
αλλά και τη σύγχρονη, κόντρα στην γκρίνια, τη μιζέρια, τις συνεχείς κουβέντες
για οικονομικό εφιάλτη, μας ταξίδεψε από το παρελθόν, στο παρόν και το μέλλον
και υπενθύμισε πως «η Ελλάδα του αιώνιου κάλλους μάς δίδαξε εδώ και 25 αιώνες
πώς να αναδεικνύουμε την ομορφιά. Μας έδωσε επιταγή να το κάνουμε...».
Για το σήμερα όμως, τι λέει; Δεν αλλάζει τον στοχασμό του.
Συνεχίζει μέσα από μια διαχρονικότητα, όπως λέει, να αναφέρεται στην αιωνιότητα
της ανεξάρτητης ελληνικής σκέψης, που καλύπτει ολόκληρο τον πλανήτη.
«Την ευφυΐα η Ελλάδα τη δημιούργησε», λέει, σαν να μας
καθησυχάζει πως όλα τελικά θα τα λύσουμε. Και βέβαια η Ελλάδα και τη λογοτεχνία
και τις επιστήμες και τη ρητορική και την Ιατρική...
Τείχη οι άνθρωποι
Και επικαλείται την περσική ρήση πως «τα αόρατα τείχη της
Αθήνας είναι οι άνθρωποί της. Αυτοί την κάνουν απόρθητη...». Οποιος περίμενε,
βέβαια, να μεταφράσει όλα αυτά τα εγκώμια για την Ελλάδα, που ο ίδιος λατρεύει,
να τα προσαρμόσει και στη σημερινή πραγματικότητα, μάταια περίμενε.
Διότι εκείνος το είχε κάνει ήδη, με τον τρόπο του. Διότι ο
λόγος ενός τέτοιου στοχαστή δεν έχει καμιά σχέση και ομοιότητα με εκείνον τον
τρομοκρατικό λόγο των οικονομολόγων, των πολιτικών, των δημοσιογράφων. Κι
ευτυχώς...
«Τα διδάγματα ενός πολιτισμού όπως ο ελληνικός δημιουργούν
εμπιστοσύνη για το μέλλον», λέει. Οσο ζοφερό κι αν αυτό το μέλλον φαίνεται.
Αυτή είναι η απάντησή του για όσους διερωτώνται.
Λιγότερο... άυλος ήταν ο Βρετανός αιρετικός ακαδημαϊκός
Σάιμον Κρίτσλεϊ, μιλώντας για την Ελλάδα τού σήμερα, που «μέσα στη δίνη της
κρίσης είναι υπό περιορισμένη εθνική κυριαρχία». Ο κίνδυνος έρχεται από την
αμνησία, λέει. Την Υβριν ακολουθεί η Νέμεσις. Εάν ξεχάσουμε το Μέτρο, η
καταστροφή είναι σίγουρη. Αυτό έδειξε η απληστία ενός κεφαλαίου, που δεν
λογαριάζει τους ανθρώπους... Να διδαχτούμε από τα παθήματά μας, προτείνει.
Η κρίση
- Η κρίση είναι εφήμερη, μας παρηγόρησε Γερμανός
δημοσιογράφος του «Σπίγκελ».
- Το ελπίζετε; Τον ρώτησε με ενδιαφέρον η Ελένη Αρβελέρ.
- Ναι. Διότι αντλώ μαθήματα από την Ιστορία, είπε. Η κρίση
είναι και πρόκληση. Κάθαρση. Να επανεφεύρουμε τον εαυτό μας. Και την Ε.Ε...
απάντησε.
Η κυρία Αρβελέρ φρόντισε βέβαια να τονώσει επίσης το
ελληνικό ηθικό με τον δικό της λεβέντικο, γεμάτη γνώση, τρόπο: «Οι Ελληνες
γεννιούνται πολιτισμένοι μόνο και μόνο μιλώντας ελληνικά αδιάκοπα εδώ και 2.500
χρόνια! Και στο κάτω κάτω, πρόσθεσε, αναφερόμενη και στις τωρινές δυσκολίες, ο
Ελληνας ποτέ σκλάβος. Μόνον αιχμάλωτος...».
- Εσείς τι λέτε; Οχι μόνο για την Ελλάδα του παρελθόντος που
διδάσκετε, αλλά για το σήμερα; ρώτησα, τέλος, τον Richard Martin, καθηγητή
Κλασικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ.
Σε γυάλα!
- Αλίμονο εάν ρωτάτε ένα δάσκαλο της κλασικής αρχαιότητας ή
ένα βυζαντινολόγο να σας πει λύσεις για τη σημερινή κρίση, είπε κοιτώντας με
σχεδόν με έκπληξη.
- Γιατί όχι; Σε γυάλα ζείτε; Γέλασε.
- Μερικές φορές κι αυτό είναι αποδοτικό. Εχει ησυχία...
Σχόλια